
بدون شك اولين و مطمئن ترين منبع كتاب مي باشد. اطلاعات موجود در كتابها دقيق و مطمئن هستند چون حداقل چندين بار بوسيله چندين نفر بازبيني شده اند و دقت بسيار زيادي بعمل آمده است تا مطالب نوشته شده در آنها درست و بدون اشكال باشد. اما يك نكته مهم در رابطه با كتاب اينست كه مطالب كتاب كاملاً روزآمد يا اصطلاحاً Up to Date نيست.
پس از كتاب مهمترين منبع براي بدست آوردن اطلاعات، مقالات موجود در مجلات علمي و ژورنالها مي باشد. اطلاعات موجود در ژورنالها تقريباً دقيق است چون اين مقالات قبل از چاپ بدقت بازبيني مي شوند. اين مطالب تقريباً روزآمد هستند و احتمال اشتباه در اين مطالب بسيار اندك است و اگر هم احياناً اشتباهي رخ دهد، در شماره هاي بعدي تصحيح مي گردد.
نكته: يكي از روشهاي بدست آوردن اطلاعات، استفاده از منابع و مراجع مقالات و كتابهاست كه معمولاً در انتهاي كتاب يا مقالات ذكر مي شود.
يكي ديگر از منابع اطلاعاتي بانكهاي اطلاعاتي مي باشند. بدليل فراواني مقالات، پژوهشگران امروزه با كمك نرم افزارهاي رايانه اي به جستجو در بانكهاي اطلاعاتي مختلف مي پردازند. اين بانكهاي اطلاعاتي را مؤسسات بين المللي اطلاع رساني تهيه كرده و به فروش مي رسانند. امروزه اغلب بانكهاي اطلاعاتي روي CD به بازار عرضه مي شوند. از مزيتهاي CD اينست كه دستيابي به اطلاعات در آنها بسيار ساده، سريع و با جستجوي چند كلمة كليدي (Kyword) مي باشد.
از سال 1990 يك منبع بسيار مهم ديگر به منابع اطلاعاتي اضافه شد و آن شبكه جهاني وب (World Wide Web) مي باشد. مجموعة اطلاعات در دسترس براي افرادي كه با اينترنت كار مي كنند روز به روز افزايش مي يابد. البته اينترنت داراي سرويسهاي ديگري نيز مي باشد كه پرداختن به آن در اين مجال اندك ميسر نيست و ان شاءالله در شماره هاي بعدي به آن خواهيم پرداخت.
حال اگر بخواهيم در زمينة يك مطلب خاص در اينترنت يا بهتر است بگوئيم وب به جستجو بپردازيم ، از كجا بايد شروع كرد؟
راه حل اول اينست كه اگر آدرس يك سايت را مي دانيد با تايپ آدرس آن سايت در كادر آدرس مرورگر خود به آن سايت وصل شده و اطلاعات موردنظر رادريافت مي كنيد. بعنوان مثال فرض كنيد مي خواهيد اطلاعاتي در مورد بورسيه دانشگاه M IT كسب كنيد. مي دانيد كه آدرس اين دانشگاه http://www.mit.edu مي باشد پس با تايپ آدرس اين صفحه مي توانيد به سايت اين دانشگاه رفته و اطلاعات موردنظر را بدست آوريد.
ولي اگر موضوع موردنظر شما جديد باشد يا كسي در اين مورد اطلاعاتي نداشته باشد چه بايد كرد. خوشبختانه افراد باهوشي اين كار را براي شما ساده كرده و جستجو در انبوهي از اطلاعات موجود در اينترنت را براي شما ممكن ساخته اند.
براي جستجو در وب دو راه وجود دارد: 1- دايركتوري يا فهرست 2- موتورهاي جستجو.
در روش دايركتوري اطلاعات بر حسب موضوع و زير موضوع طبقه بندي شده اند ( مانند كتاب اول). شما با محدود كردن جستجوي خود بصورت سلسله مراتبي به اطلاعات دلخواه خود دست پيدا مي كنيد بدين ترتيب كه از يك موضوع كلي شروع كرده و سپس آنرا خاص تر مي كنيد تا به موضوعي كه مي خواهيد برسيد.
بعنوان مثال فرض كنيد شما مي خواهيد در مورد مبدلهاي حرارتي اطلاعاتي پيدا كنيد. مي دانيد كه مبدلهاي حرارتي مربوط به مهندسي مكانيك و مهندسي شيمي مي شود. پس ابتدا موضوع مهندسي را انتخاب كرده و در آن زير شاخه مهندسي مكانيك يا مهندسي شيمي را انتخاب مي كنيد و در آن زير شاخه به اطلاعات مورد نظر دست پيدا مي كنيد.
از آنجايي كه مرتب نمودن اين فهرستها و شاخه هاي آن توسط انسان انجام گرفته است، در طول جستجوي خود، با مطالب بي ربط كمتري مواجه مي شويد. البته يكي از ضعفهاي مهم فهرستها اينست كه اطلاعات آنها به روز و كاملاً جديد نمي باشند.
موتور جستجو سايت وبي است كه براي جستجو روي اينترنت طراحي شده است، تا به كاربران در جستجوي اطلاعات موردنظر در ميان انبوه اطلاعات موجود در شبكه كمك كند.
موتورهاي جستجو، از نظر توانايي در جمع آوري اطلاعات و مرتب سازي اتوماتيك آنها با فهرستها تفاوت دارند. نتيجة جستجوي شما بر روي يك موضوع با استفاده از فهرستها در ارتباط با موضوع موردنظر شماست ولي در موتورهاي جستجو جوابهاي بي ربط زيادي وجود دارد. با اين وجود نتيجة جستجو در فهرستها بسيار محدودتر از نتيجة جستجو در موتورهاي جستجو است.
در موتور جستجو شما يك كليد واژه را وارد كرده و برنامه جستجو در بانك اطلاعاتي خود به جستجو پرداخته و سايتهاي مرتبط با موضوع شما را نمايش خواهد داد.
البته امروزه بيشتر موتورهاي جستجو داراي اطلاعات طبقه بندي شده مانند دايركتوريها مي باشند و همچنين اكثر دايركتوريها قابليت جستجو مانند موتورهاي جستجو را دارند.
بر روي وب دايركتوريها و موتورهاي جستجوي معروفي وجود دارد كه از آنجمله مي توان به Yahoo, Altavista,google, Excite, Lycos , Infoseek,… اشاره كرد. جدا از اينها ابر موتور جستجوهايي (Super Search Engines) وجود دارند كه براي جستجو در اينترنت از چندين موتور جستجوي ديگر استفاده مي كنند مانند Metacrawler, Dogpile,…
در پايان اين مقاله ليست تقريباً جامعي از اين موتورهاي جستجو آمده است.
مطالبي كه توسط موتور جستجو در مورد موضوع موردنظر شما نمايش داده مي شود از چهار حالت خارج نمي باشد:
1- مطالب يافت شده، كاملاً مرتبط با واژه موردنظر شما بوده و هدف شما از جستجو را برآورده مي كند.
2- فهرست مذكور، فقط به معرفي پايگاههاي مرتبط به واژه موردنظر شما پرداخته است.
3- مطالب يا پايگاههايي كه بطور خاص به واژه موردنظر شما مربوط نيست، اما شايد سودمند باشد، معرفي شده است.
4- مطالب مورد نظر ربطي به موضوع موردنظر شما ندارد.
حالت چهارم به چند دليل ممكن است رخ دهد. يكي از اهداف ما در اين مقاله اين است كه اين نتايج بي ربط را به حداقل برسانيم.
روشهاي جستجو
1- اگر عبارت موردنظر شما از چند واژه تشكيل شده باشد، بهتر است كه آنها را درون گيومه( )″ قرار دهيد. به اين جستجو جستجوي عبارتي ( Phrase) گفته مي شود.
"chemical engineering"
درغير اينصورت موتور جستجو هر واژه را جداگانه جستجو خواهد كرد.
2- اگر مي خواهيد چند كلمه را جستجو كنيد ، قبل از كلمه اي كه مي خواهيد در صفحه وب وجود داشته باشد علامت (+) قرار دهيد. همچنين اگر مي خواهيد كلمه بخصوصي در صفحه وجود نداشته باشد، قبل از آن علامت (-) قرار دهيد.
+″ chemical engineering″ -chemistry
با وارد كردن اين عبارت صفحاتي كه در مورد chemical engineering هستند و در آنها كلمة chemistry وجود ندارد، نمايش داده خواهد شد.
· البته لازم به توضيح است كه بين (+) و كلمه بعدي هيچ فاصله اي نبايد باشد. همچنين بين يك كلمه و كلمه بعدي بايد يك فاصله باشد.
3- اگر واژه اي را با حروف بزرگ (Capital) بنويسيد، موتور جستجو دقيقاً همان چيزي را جستجو خواهد كرد كه شما نوشته ايد. مثلاً نتايج جستجوي heat و Heat و HEAT با يكديگر متفاوتند.
4- با بكارگيري چندين كلمه مترادف به جاي يك كلمه، نتايج بهتري بدست مي آيد.
5- براي حصول به نتيجه بهتر عبارت يا واژه موردنظر را در چندين موتور جستجو آزمايش كنيد.
و اما در پايان نكاتي جالب در مورد اينترنت
· حتي بهترين موتورهاي جستجو، به حد كافي توانا نيستند و متأسفانه بيش از 84 درصد اطلاعات موجود در شبكه جهاني بوسيله موتورهاي جستجو مورد شناسايي قرار نمي گيرند.
· در حال حاضر بهترين موتور جستجو Northernlight است كه در اغلب موارد تا سقف 16 درصد از اطلاعات را در اختيار كاربر قرار مي دهد.
· براي جستجوي متون فني سه موتور جستجوي Altavista, Accufind, Magellan انتخابهاي خوبي هستند.
· در اينترنت همه چيز نيست، اما خيلي چيزها هست!!
· همه چيز در اينترنت مجاني نيست.
· در اينترنت چيزهاي بي ربط فراوان است.
اما نكته آخر اينكه، استفاده از اينترنت بعنوان يك منبع تحقيقاتي مي تواند اعتيادآور باشد. پس توجه داشته باشيد كه از ساير منابع اطلاعاتي غافل نشويد.
نام سايت |
آدرس |
توضيحات |
|
Yahooo |
فهرست |
|
|
Altavista |
تصوير و صدا را نيز جستجو مي كند |
|
|
Lycos |
فهرست |
|
|
Excite |
|
|
|
Infoseek |
|
|
|
Hotbot |
|
|
|
Webcrawler |
|
|
|
Profusion |
امكان انتخاب جستجو گر دلخواه براي جستجو وجود دارد |
|
|
Mamma |
|
|
|
About |
|
|
|
Majellan |
فهرست |
|
|
Dogpile |
از جستجو گرهاي ديگر استفاده مي كند |
|
|
Metacrawler |
از جستجو گرهاي ديگر استفاده مي كند |
|
|
Northernlight |
بيشترين سقف اطلاعات را پوشش مي دهد |
|
|
USPatent |
براي جستجوي اختراعات |
سايتهاي مرتبط با مهندسي شيمي
لازم به توضيح است كه سايتهاي زير نمونه بسيار ناچيزي از سايتهاي مهندسي شيمي مي باشد. ولي با روشهايي كه در اين مقاله فرا گرفتيد قادر خواهيد بود سايتهاي فراواني از اين دست بيابيد.
آدرس |
توضيحات |
|
مجله Chemical Engineering Magazine |
|
انجمن مهندسين شيمي آمريكا |
|
|
شركت WINSIM سازنده نرم افزار DESIGN II كه نسخه DEMO آن از اين سايت قابل DOWNLOAD كردن مي باشد |
|
|
هر چيز در مورد مهندسي شيمي بخواهيد در اين سايت خواهيد يافت. از كتاب و نرم افزار گرفته تا روشهاي عددي ، مكانيك سيالات ، راكتور ، مسائل آموزشي و … |
|
سايتي در مورد قانون دوم ترموديناميك با مطالبي بسيار جالب |
|
|
يك كاتالوگ از نرم افزارهاي مهندسي شيمي كه نسخه Demo بسياري از آنها مجاني و قابل Download كردن مي باشد |
|
|
يك آزمايشگاه مجازي مهندسي |
|
|
نرم افزارهاي رايگان مهندسي |
|
|
يك صفحه با لينكهاي بسيار مربوط به مهندسي شيمي |
در پايان لازم مي دانم به يك ضرب المثل اينترنتي اشاره كنم: (( اگر به كسي اطلاعاتي در مورد ماهي بدهيد نياز يك روز او را برطرف مي كنيد ولي اگر به او ياد بدهيد چگونه در اينترنت اطلاعاتي در مورد ماهي كسب كند، نياز يك عمر او را برطرف ساخته ايد)).